Wednesday of the 9th Week in Ordinary Time (Year B)

Marcos 12:18-27. Motoo ba kita sa Pagkabanhaw? Bisan tuod sakop sila sa relihiyosong pundok, ang mga Saduseo walay pagtoo sa pagkabanhaw. Kini tungod kay ang maong pagtulon-an wala hisgoti sa balaod ni Moises. Gawas niana ang mga Saduseo mga adunahan ug gamhanan; wala silay dakong hinungdan nga mangandoy pa og laing kalibotan nga maghatag og kalipay. Apan dili ingon niini ang angay nga hunahuna ug pagbati sa mga tinun-an ni Cristo. Si Jesus nag-ingon nga ang atong Langitnong Amahan maoy Dios sa mga buhi, dili sa mga patay. Toohan nato ang iyang saad, "Mouna ako ug mag-andam og lugar alang kaninyo..." Tarongon nato ang atong kinabuhi karon aron ang kinabuhing dayon atong maangkon.

Position Paper of the Diocese of Talibon Concerning the RH Bill (Visayan Version)

Gitahod namo ang Dios. Girespeto namo ang kinabuhi sa tawo. Gihatagan namo og bili ang pamilya. Gihigugma namo ang mga kabataan. Kini ang mga hinungdan ngano nga kami, ang Katawhan sa Dios sa Dyosesis sa Talibon, makusganon nga mobabag sa gipasakang balaodnon nga gitawag og Reproductive Health Bill.

Nagatoo kami nga ang RH Bill wala mahisubay sa kabubut-on sa Ginoo. Ang sakramento sa kaminyoon, nga gimugna sa Dios, adunay duha ka katuyoan nga dili mahimong bulagon. Una, kini para sa kahiusahan ug kalipay sa magtiayon nga magkahigugmaay. Ug ikaduha, kini alang sa pagpasanay ug kaayohan sa tawhanong kaliwatan. Tungod niini, ang magtiayon kinahanglan nga magpabiling abli sa posibilidad nga ang ilang gugma mamunga og bag-ong kinabuhi. Kining duha ka bililhong tumong gibalewala sa RH Bill sa dihang gidasig niini ang artificial contraception, usa ka buhat nga maghawid sa magtiayon sa paghatag sa kinatibuk-ang kinabuhi ngadto sa usag-usa ug magtumong sa pagsira sa posibilidad nga adunay bag-ong kinabuhi nga mahimugso diha sa ilang panagpuyo.

Nagatoo kami nga ang RH Bill walay pagtahod sa kinabuhi sa tawo. Ang tawo sagrado kaayo tungod kay siya gimugna sa hulagway ug kasamahan sa Dios. Angay lamang nga atong panalipdan ug ampingan ang tawo gikan sa iyang pagkahimugso hangtod sa iyang kamatayon. Ginaingon nga ang RH Bill para sa kahimsog sa tawo. Apan, sa iyang pagdasig sa artificial contraception, nahimo kining peligroso dili lamang sa panglawas, kondili sa kinabuhi mismo sa bata diha sa sabakan. Makadaot usab kini sa lawasnon ug espiritohanong kinabuhi sa mga babae ug sa mga lalaki nga mosunod niini.

Nagatoo kami nga ang RH Bill dili matinud-anon sa pag-amping sa pamilya. Ang pamilya gitawag og “Gamay'ng Simbahan” tungod kay dinhi itudlo ug sugdan sa pagpuyo ang gugma para sa Dios ug sa isigkatawo. Sa pagdasig sa artificial contraception, ang RH Bill nagbutang sa pamilya sa usa ka delikadong kahimtang. Napamatud-an na sa mga nagtoon nga ang mga nasod nga nagduso sa artificial contraception nakasinati og dakong pagtubo sa mga kaso sa pagpanapaw, diborsyo, pakighilawas gawas sa kaminyoon, pagmabdos sa mga batan-on, ug aborsyon.

Nagatoo kami nga ang RH Bill walay saktong gugma sa kabataan. Ang mga bata gasa sa Dios. Ato silang gipakabililhon tungod kay sila ang maghatag og kahulogan sa atong Kristohanong kinabuhi ug magdasig sa mga ginikanan sa pagpaningkamot sa pagtrabaho. Ang RH Bill nagtan-aw sa kabataan nga babag sa kalamboan. Gihunahuna niini nga ang Pilipinas mas moasenso kon mogamay ang gidaghanon sa mga batang buhion, pakan-on ug paeskuylahon. Wala niini tan-awa ang kamatuoran nga ang kabataan magdala og kaugmaon ug kaayohan.

Imbis nga suportahan ang RH Bill, kami mapaubsanon nga manawagan sa tanang Pilipino ug sa mga magbabalaod sa nasod sa:

1. Pagdasig ug paggamit sa Natural Family Planning (NFP) diha sa pagplano sa gidak-on sa pamilya. Ang NFP kabahin sa maalamon nga desinyo sa Ginoo para sa tawhanong sekswalidad. Dili kini paliton, epektibo kaayo, ug walay mga daotang epekto sa lawas. Labaw pa niana, magdasig kini og pagrespetohay, pagtinabangay, pagdisiplina ug pagpugong sa kaugalingon - mga hiyas nga bililhon alang sa malungtaron ug malipayong kaminyoon.

2. Pag-ila ug paglaban sa katungod sa bata nga anaa sa sabakan. Ang bata sulod sa tagoangkan maoy labing luoy sa mga anak sa Dios. Kinahanglan natong panalipdan ang iyang kinabuhi ug siguradohon ang iyang kaayohan pinaagi sa pagdili sa abortifacient contraceptives ug sa tinuoray nga pagpatuman sa balaod batok sa aborsyon.

3. Paggamit sa pundo sa gobyerno alang sa pagpakigbatok sa kapobrehon, dili sa pagpamalit og contraception. Ang dakong bahin sa panudlanan sa nasod nagagikan sa hinagoang kwarta sa mga tawo, nga kadaghanan mga Katoliko. Angay lamang nga kini gamiton alang sa mga proyekto nga maghatag og kinabuhi sa katawhan, dili sa mga butang nga ikasakit ug makadaot kanila.

4. Pagpadayon sa malisod nga pakigbugno batok sa korupsyon, nga maoy labing dakong hinungdan sa kalisod ug kasakit sa katawhan. Ipabilanggo ang mga kawatan ug ipauli nila ang kinawat nga bahandi sa nasod.

Busa, makighiusa kami sa tinuod nga tingog sa katawhang Pilipinhon diha sa pag-ingon, “No to RH Bill, Yes to God's Will!”

Position Paper of the Diocese of Talibon Concerning the RH Bill (English Version)

We honor God. We respect human life. We value our family. We love our children. These are the main reasons why we, the People of God in the Diocese of Talibon, strongly oppose the passage of the Reproductive Health Bill.

We believe that the RH Bill is not in consonance with the will of God. The sacrament of marriage, authored by God, has two inseparable meanings, namely: the unitive – which serves the good of spouses; and the procreative – which serves the good of the human race. These noble purposes of marriage are being undermined by the RH Bill when it promotes artificial contraception, an act which holds couples from giving themselves fully to each other and which aims to close the possibility of conceiving a new human life.

We believe that the RH Bill lacks respect for life. Human life is most sacred because it is made in the image and likeness of God. We need to protect and care for it from the moment of conception up to its natural death. The RH Bill claims to be for reproductive health. However, by promoting artificial contraception, it can be dangerous not only to the health, but even to the life, of unborn babies. It can also be harmful to the physical and spiritual well-being of men and women.

We believe that the RH Bill does not truly care for the family. The family is called the “Domestic Church” because it is here that the love of God and neighbor can be taught and put into practice. By encouraging artificial contraception, the RH Bill puts the family in a precarious situation. Studies have shown that countries which promote artificial contraception consequently have higher incidence of adultery, divorce, premarital sex, teenage pregnancy and abortion.

We believe that the RH Bill has little love for children. Children are gifts from God. We treasure them because they give meaning to our Christian lives and inspire parents to work hard. The RH Bill considers children as hindrance to development. It presumes that the Philippines would be better off if there are fewer mouths to feed and fewer children to educate and to care for. It turns a blind eye on the fact that children can be our great assets or treasure.

Instead of supporting the RH Bill, we humbly ask our countrymen, our leaders and lawmakers to:

1. Promote and practice Natural Family Planning (NFP). NFP is part of God's wise design for human sexuality. It is free, highly effective and has no side effects. Importantly, it encourages mutual respect, shared responsibility, self-discipline and self-control, which are essential values for a permanent and happy marriage.

2. Defend the right to life of the unborn child. The baby inside the womb is the most powerless of all God's children. We need to secure its well-being by putting a strict ban on abortifacient contraceptives and a better enforcement of the law against abortion.

3. Use government resources for poverty alleviation, not for contraception. Most of the coffers of the government come from the hard-earned money of its people, majority of which are Catholics. It is therefore proper to use such funds for life-giving projects that benefit the people, not those things which offend or harm them.
   
   
4. Continue the hard fight against corruption, which is the main cause of our people's poverty and misery. Bring thieves to jail and oblige them to return stolen money to the government.
   
   
   And so, we join the genuine voice of the Filipino nation as we say, “No to the RH Bill, Yes to God's will.”

Tuesday of the 9th Week in Ordinary Time (Year B)

Marcos 12:13-17. Pila man ang atong ihatag pagbalik sa Dios? Adunay mga tawo nga mohatag sa ikanapulo nga bahin sa ilang abot ngadto sa Ginoo. Gisunod nila kining tulomanon sa gitudlo sa Bibliya kalabot sa dyesmos (Tithing). Dalaygon kini nga buhat, ilabina kon kini ubanan sa malipayong kasingkasing. Apan unsa may atong ikasulti sa mga binunyagan nga dili mohatag og dyesmos? Ang Simbahang Katoliko wala mag-obliga sa iyang mga sakop sa paghatag sa ikanapulo nga bahin sa ilang abot. Tungod niini, daghan ang wala magtagad sa ilang katungdanan sa Simbahan. Dili kini maayo. Angay nga makat-on kita sa paghatag og bahin sa Ginoo pinaagi sa pagtabang sa mga kabos ug sa pagsuporta sa Iyang Simbahan.

Monday of the 9th Week in Ordinary Time (Year B)

Marcos 12:1-12. Kinsa man ang tag-iya sa tanan ning kalibotan? Ang Sambingay sa mga Saop nga atong nadungog sa ebanghelyo karon magpahinumdum kanato nga ang Dios maoy tag-iya sa tanang mga butang. Kitang mga tawo mga piniyalan lamang ug gilaoman sa Dios nga mag-amping ug magpalambo sa Iyang kabtangan. Nindot kini nga pahimangno tungod kay daghan kanato magkinabuhi nga murag maoy tag-iya. Laog ug hakog, mapahimuslanon ug abusado sa mga hinimo sa Ginoo. Sayop kini nga kinaiya. Sanglit Iya sa Dios ang tanan, kinahanglan makamao kita mohatag sa Dios sa Iyang bahin ug magpaambit sa unsay anaa kanato ngadto sa atong isigkatawo. Ingon niini ang buhaton sa usa ka buotang piniyalan sa Ginoo.

Trinity Sunday (Year B)

Mateo 28:16-20

Usa ka titser sa teolohiya ang nangutana sa iyang mga estudyante, “Unsa may magamit nato nga hulagway nga makatabang pagpasabut sa dakong misteryo sa Santisima Trinidad?”

“3 in 1 coffee!”, misugyot ang usa ka estudyante. “Sama nga usa lang ka Dios nga adunay tulo ka persona – Amahan, Anak ug Espiritu Santo, ang 3 in 1 coffee usa lang ka ilimnon nga adunay tulo ka sagol – kape, gatas ug asukal.”

Sa pagkatinuod, walay butang nga sarang ikahulagway sa kinatibuk-ang misteryo sa Santisima Trinidad. Tulo ka persona, apan usa lang ka Dios. Lisud kini sabton. Dili ba kaha kini ginamagama lang sa mga Katoliko? Dis-a man gikan kining maong pagtoo?

Ang mga pulong “Santisima Trinidad”, nga maoy atong gitawag sa tulo ka Persona sa Dios, dili nato mabasa sa Bibliya, apan ang maong kamatuoran atong makita sa daghang higayon diha sa Balaang Kasulatan. Pananglitan, ang ebanghelyo nagsaysay kanato nga ang Dios Amahan nagpadala sa usa ka anghel ngadto kang Maria ug nagpahibalo kaniya nga ang Espiritu Santo mokunsad kaniya ug nga ang Anak sa Dios mahimugso sa iyang sabakan (Lk 1:26-38). Unya, sa pagbunyag ni Jesus, ang Espiritu Santo gihulagway sama sa usa ka salampati nga mikunsad sa Dios Anak, ug ang tingog sa Dios Amahan nadungog gikan sa kahitas-an (Mt 3:16-17).

Ang liturhiya karong Domingoha naghatag og dugang basihanan sa doktrina sa Santisima Trinidad. Sa unang pagbasa, ang Dios gihulagway ni Moises sama sa usa ka maayong amahan nga nagpakabana ug nagpadayon sa pagmatuto sa katawhan nga iyang giisip nga mga anak (Deut 4:32-34; 39-40). Si San Pablo, diha sa ikaduhang pagbasa, nagsangyaw sa papel sa Espiritu Santo nga maoy nagpahimo sa mga binunyagan nga mga anak sa Dios Amahan ug mga igsoon ni Jesu-Cristo (Rom 8:14-17). Unya diha sa ebanghelyo, si Jesus mismo mipadayag sa Santisima Trinidad ngadto sa iyang mga tinun-an diha sa pag-ingon: “Panlakaw kamo sa tibuok kalibutan ug tudloi ang mga tawo sa tanan kong gisugo. Ug bunyagi sila sa ngalan sa Amahan, sa Anak, ug sa Espiritu Santo” (Mt 28:19).

Apan, dis-a man gikan ang atong pagsabut nga usa lang kini ka Dios nga adunay tulo ka persona? Nganong dili man tulo ka Dios? Ang tubag mao kini. Diha sa ebanghelyo, si Jesus mismo ang nag-ingon nga Siya ug ang iyang Amahan usa ra (Jn 10:30). Ang nakakita Kaniya, nakakita usab sa Amahan. . . Siya anaa sa Amahan ug ang Amahan anaa Kaniya (Jn 14:9-11). Unya, miingon usab si Jesus nga Siya ug ang Amahan magpadala sa Espiritu Santo nga maoy magsaksi Kaniya (Jn 15:26).

Ang pinakaunang dokumento sa Simbahan nga nagsulat sa pagtoo sa Santisima Trinidad mao ang Credo sa mga Apostoles (Apostle's Creed) nga maoy gigamit nga sumbanan sa ipangtudlo sa mga bunyagonon sukad pa sa ikaduhang siglo. Binase sa mga pagtulun-an ni Cristo, gitudlo sa Simbahan nga ang Dios Amahan maoy Magbubuhat sa tanan (God Creator), ang Dios Anak maoy Manluluwas (God Redeemer), ug ang Dios Espiritu Santo maoy Tigbalaan (God Sanctifier).

Unsa may bili sa atong pagsaulog sa pangilin sa Santisima Trinidad?

Ang Santisima Trinidad magpahinumdum nga kita gibuhat sumala sa hulagway sa Dios nga adunay tulo ka persona. Natural lamang sa usa ka ginikanan nga malipay kon moliwat kaniya ang iyang mga anak. Sa samang paagi ikalipay pag-ayo sa Dios kon kita moliwat sa Santisima Trinidad. Sama sa Dios Amahan, kita unta kanunay nga molihok ug magbuhat og mga maayong butang para sa kinabuhi ug kausbawan sa katilingban. Sama sa Dios Anak, kita unta mag-una sa pagsinabtanay, sa pagpasaylo sa mga kaaway, sa pagtabang sa mga pobre ug masakiton, ug sa pagpatunhay sa hustisya ug kalinaw. Ug sama sa Dios Espiritu Santo, kita unta magsaksi sa kamatuoran, maghatag og lamdag sa mga masalaypon, ug magdasig sa mga maluyahon.

Dugang pa niini, ang Santisima Trinidad maoy usa ka nindot nga panig-ingnan sa maayong pamuyo diha sa pamilya. Ang Dios Amahan, Dios Anak ug Dios Espiritu Santo maoy hulagway sa pamilya nga gihiusa sa dakong gugma ug pagtahud para sa matag usa. Sa samang paagi, kita, nga mga sakop sa usa ka pamilya o katilingban, magrespeto unta sa dignidad sa kada tawo ug maglantaw kanunay para sa kaayohan sa tanan. Kon ato kining mahimo, maghari gayod ang kalinaw ug kalipay sa atong katilingban. Apan, kon kita walay pagtahud sa usag-usa ug pagaharian sa kahakog ug kalaog, aduna gayoy kagubot, panag-away ug pagdinumtanay.